Część piąta • Rok 1945 to data graniczna nie tylko w szerokim aspekcie historii państw i narodów, ale też w dziejach lokalnych społeczności, rodzin, osób czy firm. Szczególnie na Śląsku. Dla Kolei Prudnicko-Gogolińskiej (NGE), będącej po niemal dwóch dekadach prosperity u szczytu świetności, nadszedł nagły koniec. 

 

22 stycznia 1945 roku z Krapkowic odjechał ostatni pociąg do Prudnika. Następnego dnia niemieccy saperzy wysadzili most kolejowy na Odrze. 24 stycznia Rosjanie stali już na wschodnim brzegu rzeki, zaś dwa miesiące później opanowali cały obszar, na którym znajdowała się linia NGE. Większość taboru kolejowego spółki jeszcze w 1944 roku została zmobilizowana na potrzeby armii. Pozostała część odjechała wraz z ewakuowaną ludnością i materiałami do Kotliny Kłodzkiej i dalej w głąb Niemiec. Jaka jego część została zniszczona, a jaka zdobyta w późniejszym okresie przez Armię Czerwoną, dziś już nie ustalimy. 

 

Oczywiście nie bezinteresownie. Armia Czerwona pilnie potrzebowała linii kolejowych do transportu zaopatrzenia dla wojsk znajdujących się w głębi Niemiec oraz... do wywozu z zajętych ziem zdobyczy wojennej. Krasnoarmiejcy szybko przystąpili do odbudowy głównych szlaków, w tym linii Opole – Gliwice oraz magistrali podsudeckiej Nysa - Kędzierzyn. Sowietom pomagali polscy kolejarze, wysłani na Ziemie Odzyskane, by zinwentaryzować mienie kolejowe i w miarę możliwości przejmować i uruchamiać infrastrukturę. Późnym latem 1945 roku wszystkie najważniejsze odcinki linii kolejowych na Opolszczyźnie były już przejezdne, choć w wielu miejscach zastosowano nieco prowizoryczne rozwiązania. Linia Gogolin-Prudnik nie należała jednak do najważniejszych szlaków kolejowych i nie trafiła na listę priorytetowych remontów...